Cao điểm sốt xuất huyết, tay chân miệng: phòng khám làm gì
Đăng ngày
Ban biên tập quanlyphongmach.com · Chịu trách nhiệm nội dung: DS. Nguyễn Đăng Điệp · Chính sách biên tập · Cập nhật ngày
TP.HCM phát động chiến dịch cao điểm phòng chống sốt xuất huyết và tay chân miệng đến hết 2026. Phòng khám nên chuẩn bị gì về phân luồng, chuyển tuyến và vệ sinh.
Hôm thứ Bảy 31/10, Sở Y tế Thành phố Hồ Chí Minh phát động đợt cao điểm phòng, chống sốt xuất huyết Dengue và tay chân miệng. Theo số liệu Trung tâm Kiểm soát bệnh tật thành phố được báo Nhân Dân dẫn, tính đến hết tuần 43 thành phố ghi nhận hơn 42.500 ca sốt xuất huyết và 11 ca tử vong. Tuần gần nhất có gần 1.800 ca nghi mắc, cao hơn mức trung bình của tháng trước khoảng 10%.
Phòng khám tư nhân là nơi nhiều gia đình đưa con đi khám đầu tiên khi trẻ sốt. Vì vậy chiến dịch này đáng để chủ phòng khám đọc kỹ, kể cả khi phòng khám nằm ngoài thành phố. Bài này không bàn về chuyên môn điều trị, phần đó thuộc về bác sĩ và hướng dẫn của Bộ Y tế. Bài chỉ nói về việc phòng khám nên sắp xếp vận hành thế nào trong mùa này.
Chiến dịch yêu cầu gì
Theo tin của VTV ngày 2/11/2026, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật thành phố hướng dẫn triển khai đợt cao điểm kéo dài đến hết năm 2026, với các điểm chính sau.
Về sốt xuất huyết, 100% điểm nguy cơ phải được khảo sát, phân loại và giám sát trong tháng 10 và 11/2026. Ưu tiên khu vực có ca bệnh hoặc ổ dịch, kiểm tra lại các điểm từng không đạt. Các việc cụ thể gồm diệt lăng quăng ở khu vực trọng điểm, loại bỏ vật chứa nước không cần thiết. Phun hóa chất chỉ làm khi có chỉ đạo chuyên môn và đúng kỹ thuật. Sở Y tế cũng cho biết sẽ xử phạt nghiêm các trường hợp vi phạm quy định phòng chống dịch.
Về tay chân miệng, các nhóm trẻ, trường mầm non và cơ sở tiêm chủng trẻ em phải vệ sinh hằng ngày và khử khuẩn ít nhất một lần mỗi tuần, tăng tần suất khi có ca bệnh. Trường học điểm danh hằng ngày, theo dõi sức khỏe trẻ và báo ngay ca nghi ngờ cho trạm y tế. Mục tiêu kiểm tra: 100% trường có ca hoặc ổ dịch, và ít nhất 50% cơ sở còn lại trong tháng 10 và 11, hướng tới 100% vào cuối năm.
Về cơ sở khám bệnh, chữa bệnh, nguồn tin yêu cầu phát hiện sớm dấu hiệu chuyển nặng, tổ chức hội chẩn và chuyển tuyến kịp thời. Bài báo không nhắc riêng phòng khám tư, và bản gốc hướng dẫn tôi chưa đọc được. Tuy vậy, một phòng khám có khám trẻ em hay người lớn sốt đều đứng ở tuyến đầu của việc "phát hiện sớm" ấy.
Phòng khám nên chuẩn bị gì
Phân luồng người bệnh sốt
Trong mùa dịch, một người ngồi chờ với cơn sốt cạnh một người đến khám bệnh mạn tính là điều nên tránh. Nếu phòng khám có hai khu vực, hãy dành một góc cho người sốt hoặc nghi mắc bệnh truyền nhiễm. Nếu phòng nhỏ, ưu tiên gọi sớm những ca này và để họ chờ ở chỗ thoáng. Việc phân loại ban đầu do điều dưỡng hoặc bác sĩ có chuyên môn thực hiện, theo quy trình phòng khám đã thống nhất.
Hàng đợi có thể hỗ trợ việc này. Xem lại cách quản lý hàng đợi phòng khám: ghi rõ lý do ưu tiên giúp người chờ hiểu vì sao có người được gọi trước.
Ghi chép đủ để theo dõi
Sốt xuất huyết thường cần theo dõi nhiều ngày, nên người bệnh sẽ tái khám. Mỗi lượt khám ngoại trú phải có hồ sơ bệnh án đầy đủ theo Luật Khám bệnh, chữa bệnh. Ngày khởi phát, ngày khám, diễn biến, lời dặn tái khám và nơi chuyển tuyến nếu có đều cần ghi. Với phòng khám dùng sổ giấy, một cuốn sổ riêng cho ca nghi sốt xuất huyết, ghi ngày tái khám dự kiến, để không bỏ sót người.
Có sẵn quy trình chuyển tuyến
Chuyển tuyến chỉ nhanh khi đã có sẵn thông tin. Hãy ghi sẵn số điện thoại khoa nhi, khoa cấp cứu của hai hoặc ba bệnh viện gần phòng khám, người quyết định chuyển, cách đưa bệnh nhân đi và ai đi cùng. Việc cấp cứu ngoại viện cũng vừa có quy định mới, xem bài cấp cứu ngoại viện từ 1/11 và phòng khám cần chuẩn bị gì.
Hỏi trước về việc báo ca bệnh
Bệnh truyền nhiễm có quy định riêng về thông tin, báo cáo. Tôi chưa có nguồn gốc để trích dẫn cụ thể nghĩa vụ của phòng khám tư nhân. Chủ phòng khám nên gọi trạm y tế hoặc trung tâm kiểm soát bệnh tật địa phương, hỏi rõ ca nào phải báo, báo cho ai, theo mẫu nào, trong bao lâu, rồi ghi thành một trang hướng dẫn dán ở quầy.
Vệ sinh phòng khám và xung quanh
Chiến dịch nhắm vào lăng quăng và vật chứa nước. Phòng khám cũng có chậu cây, khay hứng nước điều hòa, thùng chứa nước, lốp cũ hoặc hộc kỹ thuật ở sân sau. Giao một người kiểm tra mỗi tuần, ghi ngày kiểm tra. Nếu phòng khám có khám trẻ nhỏ, hãy lau bề mặt tiếp xúc (tay nắm cửa, đồ chơi, bàn khám) thường xuyên hơn khi có ca tay chân miệng quanh khu vực. Tần suất cụ thể nên theo hướng dẫn của cơ quan y tế địa phương.
Ảnh: Wee Hong, CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons
Truyền thông ngắn cho người nhà bệnh nhân
Một tờ rơi hoặc bảng nhỏ ở quầy, nội dung do bác sĩ phòng khám duyệt, theo hướng dẫn của Bộ Y tế. Cần nói rõ khi nào phải quay lại ngay hoặc đến cấp cứu. Tránh tự ghi những lời khuyên điều trị mà phòng khám chưa có căn cứ.
Checklist tuần này
- Chọn khu vực hoặc cách gọi ưu tiên cho người sốt, thống nhất với bác sĩ.
- Dán số điện thoại chuyển tuyến ở quầy và phòng khám.
- Hỏi trạm y tế địa phương về quy định báo ca bệnh truyền nhiễm, ghi lại.
- Kiểm tra nước đọng trong và quanh phòng khám, ghi ngày kiểm tra.
- Lập danh sách tái khám cho ca đang theo dõi, nhắc lịch trước một ngày.
- Rà vật tư khử khuẩn, găng tay, khẩu trang trong kho; xem lại cách quản lý kho thuốc và vật tư theo FEFO.
- Ghi hồ sơ bệnh án đủ cho mọi ca sốt, không để thiếu ngày khởi phát và lời dặn.
Giới hạn của bài
Chiến dịch trên là của Thành phố Hồ Chí Minh. Phòng khám ở tỉnh khác nên theo văn bản của Sở Y tế địa phương. Số liệu ca bệnh lấy từ bài báo dẫn Trung tâm Kiểm soát bệnh tật thành phố, có thể đã thay đổi. Bài này không thay thế hướng dẫn chuyên môn của Bộ Y tế.
Xem thêm tin y tế gần đây
- Sốt xuất huyết tăng mạnh: sàng lọc ngay ngày 3 đến 7
- Chó dại cắn 9 người ở Vĩnh Long: phòng khám tiếp nhận vết cắn
- Đặt đồ ăn online ngộ độc: phòng khám tiếp nhận nôn, tiêu chảy
- Hà Nội ghi nhận số ca cúm A gia tăng năm 2026
Nguồn
- VTV, TP Hồ Chí Minh triển khai cao điểm phòng, chống sốt xuất huyết, tay chân miệng, 2/11/2026.
- Báo Nhân Dân, bản đăng lại trên tiim.com.vn, 31/10/2026.
Ảnh bìa: Bộ Nông nghiệp Hoa Kỳ (USDA), phạm vi công cộng, Wikimedia Commons